Amaç: Meme kanseri Türkiye’de ve dünyada en sık görülen kanser türlerinden
biridir ve kanser nedeniyle gelişen ölüm oranları arasında en üst sıralarda yer
almaktadır. Kanser sadece bir sağlık sorunu değil aynı zamanda sosyal ve ekonomik
açıdan bir toplum sorunu haline gelmiştir. Bu kadar önemli bir sağlık sorununa çözüm
bulunması ise birçok araştırıcının birinci hedefleri arasındadır. Bu nedenle tedaviye
yönelik farklı çalışmalar yapılmakta ve farklı maddelerin bu hastalık üzerindeki etkileri
yoğun bir şekilde araştırılmaktadır. Bu çalışmada modern tıpta çok yönlü etkileriyle
bilinen bir molekül olan melatoninin kanser ile ilişkisini ve kanser hastalığına çözüm
açısından sağlayabileceği katkıyı irdelemeyi amaçlamaktayız.
Materyal ve Metot: Çalışmada kullanılan insan meme kanseri MCF-7 hücre
hattına, melatoninin sitotoksik dozunu ve IC50 değerini belirlemek için, 10 nM – 100
000 nM konsantrasyon aralığında melatonin uygulandı. Bu uygulamanın ardından hücre
hatlarında MTT analizi (hücre canlılık testi) yapıldı. Etkin dozlar belirlendikten sonra,
melatonin uygulanmayan kontrol grubu ve 10, 100, 1000, 10 000, 100 000 nM
konsantrasyonlarda 24 saat süreyle melatonin uygulanan 5 çalışma grubu olmak üzere 6
deney grubu oluşturuldu. Bütün deney gruplarındaki total antioksidan (TAS) ve total
oksidan seviyesi (TOS), apoptotik aktivite (Bax ve p53 immunpozitifliği) ve p53 gen
ekspresyon düzeyleri araştırıldı.
Bulgular: MCF-7 hücrelerine uygulanan melatoninin, hücre çoğalmasını
engellediği, yani sitotoksik etki yaptığı ve 24 saatlik inkübasyon süresi sonunda p53 gen
ekspresyonunda ve Bax proteininde artışa neden olduğu gözlemlenmiştir. Bu durum
immunositokimyasal boyamada da tespit edilmiştir. Ayrıca melatonin uygulaması
sonucunda total antioksidan seviyesinde artış olurken, total oksidan miktarında ise
azalmanın olduğunu tespit ettik.
Sonuç: Çalışma sonuçları, melatonin uygulaması ile oluşan p53 genindeki ve
Bax proteinindeki artışın apoptotik aktiviteyi arttıracağını göstermektedir. Melatoninin
bu etkileri göz önüne alındığında kanser tedavisinde kullanılabilecek bir ajan
olabileceği sonucuna varılabilir.
Anahtar Kelimeler: Apoptoz, Bax, Melatonin, Meme kanseri, p53.